ΜΠρ Πειραιά 132 / 2012 – Απαλλαγή οδηγού από θανατηφόρο τροχαίο πεζού ψυχικά ασθενούς και ανίκανου προς καταλογισμό αφού αυτός οδηγούσε με κανονική ταχύτητα / Υπεύθυνη για το συμβάν, η εταιρία φύλαξης και εποπτείας του ψυχικά ασθενούς ( ο οποίος βγήκε απότομα στην οδό) η οποία αν και γνώριζε ότι ο ασθενής είχε τάσεις φυγής δεν επέδειξε την απαραίτητη επιμέλεια και προσοχή και δεν ασκούσε τη δέουσα εποπτεία με αποτέλεσμα αυτός να διαφύγει της προσοχής των θεραπευτών και να περιπλανιέται στους δρόμους

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ JUDEX 1Περίληψη: Πλήρης απαλλαγή οδηγού από θανατηφόρο τροχαίο πεζού ψυχικά ασθενούς και ανίκανου προς καταλογισμό – Υπεύθυνη για το συμβάν, η εταιρία φύλαξης και εποπτείας του -. Αγωγή συγγενών ανίκανου προς καταλογισμό ψυχικά ασθενούς πεζού κατά οδηγού και Επικουρικού Κεφαλαίου προς καταβολή εξόδων κηδείας και αποζημίωσης λόγω ψυχικής οδύνης. Κύρια Παρέμβαση ΙΚΑ κατά οδηγού. Προσεπίκληση. Παρεμπίπτουσα αγωγή οδηγού κατά Επικουρικού Κεφαλαίου. Παρεμπίπτουσα αγωγή εξ αναγωγής Επικουρικού Κεφαλαίου κατά Εταιρίας Κοινωνικής, Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας, η οποία είχε την επιμέλεια και εποπτεία του πεζού. Απαράδεκτη η παρεμπίπτουσα (αν)αγωγή διότι στρέφεται κατά προσώπου που δεν είναι διάδικος στην κύρια δίκη αποζημιώσεως, χωρίς να έχει προσεπικληθεί ως δικονομικός εγγυητής, ώστε να διευρυνθούν τα υποκειμενικά όρια της δίκης αυτής και να καταστούν διάδικοι. Δεκτή όμως η παρεμπίπτουσα (αν) αγωγή ως αυτοτελής (αν)αγωγή αποζημιώσεως, κατά τη διαδικασία με την οποία δικάζεται η κύρια αγωγή αποζημίωσης για λόγους οικονομίας χρόνου και δαπανών. Απορρίπτει αγωγή συγγενών. Αποκλειστικός υπεύθυνος για το τροχαίο η «Εταιρία Κοινωνικής, Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας», διότι ενώ ήταν επιφορτισμένη με τη φροντίδα και εποπτεία του πεζού και γνώριζε ότι ο ασθενής είχε τάσεις φυγής, δεν επέδειξε την απαραίτητη επιμέλεια και προσοχή και δεν ασκούσε τη δέουσα εποπτεία με αποτέλεσμα αυτός να διαφύγει της προσοχής των θεραπευτών και να περιπλανιέται στους δρόμους. Δεκτός ο ισχυρισμός του οδηγού περί απαλλαγής από την ευθύνη του. Οδηγούσε με κανονική ταχύτητα και δεν μπορούσε να αποφύγει το ατύχημα καθώς ο πεζός εμφανίστηκε αιφνιδιαστικά μπροστά του και στην προσπάθεια του να φτάσει γρήγορα στο απέναντι πεζοδρόμιο παρεμβλήθηκε ξαφνικά και σε απρόβλεπτα από ελάχιστη απόσταση στην πορεία του οχήματος του.

Κείμενο Απόφασης

ΜΠρΠειρ 132/2012

(Διαδικασία αυτοκινήτων)

[…] Κατά μεν τη διάταξη του άρθρου 4 εδ. α’ Ν ΓΠΝ/4.5.1911 «περί της εκ των αυτοκινήτων ποινικής και αστικής ευθύνης» για κάθε ζημία που προξενείται από το αυτοκίνητο κατά τη λειτουργία του προς τρίτους ενέχεται σε αποζημίωση ο οδηγός και ο κατά το άρθρο του νόμου αυτού κάτοχος, ο δε ιδιοκτήτης σε περίπτωση που είναι άλλος από τον κάτοχο ενέχεται μόνο μέχρι της αξίας του αυτοκινήτου, κατά δε τη διάταξη του άρθρου 5 εδ. α’ ίδιου νόμου, από την κατά το προηγούμενο άρθρο αποζημίωση κανείς δεν απαλλάσσεται από τους ενεχόμενους α’ αυτή από οποιονδήποτε λόγο, εκτός εάν αποδείξει ότι το ατύχημα προήλθε από ανώτερη βία ή από υπαιτιότητα του θύματος ή από πταίσμα τρίτου προσώπου μη ανήκοντος στην υπηρεσία του αυτοκινήτου. Από τις διατάξεις αυτές του πιο πάνω νόμου, ο οποίος καθιερώνει γνήσια αντικειμενική ευθύνη σε βάρος των πιο πάνω προσώπων, που συνδέονται με το ζημιογόνο αυτοκίνητο με κάποια από τις παραπάνω σχέσεις (ιδιοκτήτης, κάτοχος, οδηγός), προβλέπεται απαλλαγή του ενεχομένου προσώπου, πλην άλλων και σε περίπτωση αποκλειστικής υπαιτιότητας του θύματος στη ζημία του, μη αρκούσης συντρέχουσας υπαιτιότητας του τελευταίου (ΑΚ 300). Η υπαιτιότητα προϋποθέτει ικανότητα προς καταλογισμό την οποία δεν έχει ο φρενοβλαβής και στην περίπτωση αυτή δεν υπάρχει λόγος απαλλαγής του εναγομένου από την υποχρέωση του προς αποζημίωση του θύματος. Η ικανότητα προς καταλογισμό λείπει στην περίπτωση της έλλειψης συνείδησης των πραττομένων ή όταν το πρόσωπο βρισκόταν σε ψυχική η διανοητική διαταραχή που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της κρίσης και της βούλησης του (ΑΚ 915). Η δεύτερη περίπτωση υπάρχει όταν ο δράστης κατά το χρόνο της πράξης πάσχει από κάποια πνευματική ασθένεια η οποία ανεξάρτητα αν είναι προσωρινή ή διαρκής έχει ως συνέπεια τη διανοητική ανικανότητα του δράστη ή του θύματος. Ως πνευματική ασθένεια νοείται η ψυχοπάθεια, ψύχωση, νεύρωση, ολιγοφρένεια. Ο εναγόμενος που ισχυρίζεται έλλειψη ευθύνης του για λόγο από την ΑΚ 915 οφείλει να ισχυρισθεί και αποδείξει τούτο. Κατά τις διατάξεις του άρθρου 923 παρ. 1, 2 ΑΚ όποιος έχει την εποπτεία ανηλίκου ή ενηλίκου ο οποίος τελεί υπό δικαστική συμπαράσταση ευθύνεται για τη ζημία που τα πρόσωπα αυτά προξενούν παράνομα σε τρίτο, εκτός αν αποδείξει ότι άσκησε την προσήκουσα εποπτεία ή ότι η ζημία δεν μπορούσε να αποτραπεί, την ίδια ευθύνη έχει και όποιος ασκεί την εποπτεία με σύμβαση.

Με τις παραπάνω διατάξεις καθιερώνεται ευθύνη εκείνου που έχει από το νόμο ή με σύμβαση την εποπτεία ανηλίκων δηλαδή όσων δεν έχουν συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας τους (ΑΚ 127) και των ενηλίκων που τελούν υπό δικαστική συμπαράσταση (ΑΚ 1666), για ζημία από αυτούς σε τρίτους, στην προστασία των οποίων αποβλέπει η διάταξη, για βλάβη που υφίστανται από παράνομη πράξη του εποπτευομένου. Η απαρίθμηση των προσώπων των εποπτευομένων είναι περιοριστική και αφορά τον ανήλικο και τον ενήλικο που τελεί υπό δικαστική συμπαράσταση, ενώ δεν καταλαμβάνει πρόσωπα που παρουσιάζουν τον ίδιο κίνδυνο και τις ίδιες πιθανότητες πρόκλησης ζημιών και τα οποία λόγω της σωματικής ή διανοητικής του καταστάσεως θα είχαν ανάγκην επιβλέψεως (εποπτείας). Οι εποπτεύοντες αυτούς μπορεί να ευθύνονται κατά τις γενικές διατάξεις του άρθρου 914 ΑΚ, εφόσον όμως ο ζημιωθείς από πράξη των εν λόγω προσώπων αποδείξει ότι τους βαρύνει οποιονδήποτε πταίσμα επιβλέψεως των προσώπων τούτων (ΑΠ 79/2008). Εξάλλου από τη διάταξη της παρ. 5 του άρθρου 19 του Ν 489/1976 ορίζεται ότι η αποζημίωση του Επικουρικού Κεφαλαίου περιορίζεται στη συμπλήρωση του ποσού που υποχρεούται να καταβάλει ασφαλιστικό ταμείο ή ασφαλιστικός οργανισμός κοινωνικής ασφάλισης για την αυτή αιτία στον ζημιωθέντα. Η δυνατότητα αυτή του Επικουρικού Κεφαλαίου ισχύει για κάθε περίπτωση ευθύνης του δηλαδή και για την περίπτωση πτωχεύσεως ή ανακλήσεως της άδειας λειτουργίας του ασφαλιστή κατά το άρθρο 19 παρ. 1 περ. δ’του Ν 489/1976. Ο περιορισμός αυτός προβάλλεται από το Επικουρικό Κεφάλαιο τόσο κατά του παθόντος τρίτου όσο και κατά του ΙΚΑ που εμφανίζεται έναντι του Επικουρικού Κεφαλαίου ως εκ του νόμου διάδοχος του παθόντος ασφαλισμένο του δηλαδή στην περίπτωση αυτή λόγω της ειδικής ρυθμίσεως του άρθρου 19 παρ. 5 του Ν 489/1976, με την οποία εκφράζεται ο επικουρικός χαρακτήρας της ευθύνης του Επικουρικού Κεφαλαίου, δεν επέρχεται υποκατάσταση του ΙΚΑ στην αξίωση αποζημιώσεως του παθόντος.

I. Στην προκειμένη περίπτωση, με την υπό κρίση αγωγή οι ενάγοντες ισχυρίζονται ότι ο πρώτος εναγόμενος, οδηγώντας το αναφερόμενο στην αγωγή όχημα, ιδιοκτησίας του, που ήταν ασφαλισμένο για τις έναντι τρίτων προξενούμενες ζημίες, στην ασφαλιστική εταιρία, με την επωνυμία «ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ» η άδεια της οποίας ανακλήθηκε δυνάμει της με αριθμό 156/21.9.2009 απόφασης ΔΣ. Ε.Π.Ε.Ι.Α και στη θέση της υπεισήλθε εκ του νόμου το εναγόμενο ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ, προκάλεσε από υπαιτιότητα του, το θάνατο του πεζού, Μ. Ε., κατά το τροχαίο ατύχημα που περιγράφεται στην αγωγή. Ζητούν δε, μετά από παραδεκτό, κατ’άρθρο 223 ΚΠολΔ, περιορισμό του αγωγικού αιτήματος από κατα-ψηφιστικό σε αναγνωριστικό, να αναγνωρισθεί ότι οι εναγόμενοι, ενεχόμενοι εις ολόκληρον ο καθένας, οφείλουν να καταβάλουν στον πρώτο αδερφό της θανόντος) το ποσό των 82.185,00 ευρώ και στην δεύτερη ενάγουσα (αδερφή του θανόντος) το ποσό των 80.000,00 ευρώ ως αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, όπως τα επιμέρους ποσά αναλύονται στην αγωγή πλέον του ποσού των 22,00 ευρώ το οποίο επιφυλάσσεται να ζητήσει ο καθένας εξ αυτών ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης παριστάμενοι ενώπιον των ποινικών δικαστηρίων, με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής μέχρι την εξόφληση, και τέλος, να κηρυχθεί η απόφαση προσωρινά εκτελεστή, να απαγγελθεί προσωρινή κράτηση διάρκειας 12 μηνών σε βάρος του πρώτου εναγομένρυ και να καταδικασθούν οι εναγόμενοι στην δικαστική τους δαπάνη. Με αυτό το περιεχόμενο και αιτήματα η αγωγή, αρμόδια και παραδεκτά εισάγεται για να συζητηθεί ενώπιον του παρόντος δικαστηρίου, το οποίο είναι καθ’ ύλην και κατά τόπο αρμόδιο (άρθρα 7, 9,10,14 παρ. 2, 22 και 37 ΚΠολΔ), κατά την ειδική διαδικασία, που προβλέπουν οι διατάξεις των άρθρων 666, 667, 670 έως 676 και 681Α του ΚΠολΔ.

Περαιτέρω, η κρινόμενη αγωγή τυγχάνει νόμιμη, στηριζόμενη στις διατάξεις των άρθρων 914, 926, 928, 932, 330 εδάφιο β, 340, 345, 346, 481 επ. ΑΚ, 2, 4, 9, 10 του Ν ΓΠΝ/1911,19 του Ν 489/1976,70 και 176 του ΚΠολΔ, Ειδικά για το παρεπόμενο αίτημα περί τοκοδοσίας, από την επόμενη της επίδοσης της αγωγής, τυγχάνει νόμιμο, και τούτο, διότι, από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 340, 341 και 346 ΑΚ, προκύπτει ότι, η επίδοση στον εναγόμενο αγωγής για επιδίκαση χρηματικής απαίτησης, δεν είναι μόνο διαδικαστική πράξη, αλλά έχει και χαρακτήρα οιονεί δικαιοπραξίας, όχλησης, που καθιστά τον οφειλέτη υπερήμερο και υπόχρεο να πληρώσει το νόμιμο τόκο υπερημερίας. Επομένως, ο περιορισμός της αγωγής σε αναγνωριστική, καταλύει μεν αναδρομικά την επίδοση της καταψηφιστικής αγωγής ως διαδικαστικής πράξης, παραμένουν όμως τα αποτελέσματα αυτής ως όχλησης, δημιουργικής υπερημερίας του οφειλέτη και συνεπώς τόκων υπερημερίας (πρβ. ΑΠ Ολ 13/1994 ΕλλΔνη 35,1259 ΕφΠειρ 307/1997 ΕλλΔνη 1997,339). Περαιτέρω, μη νόμιμο τυγχάνει το αίτημα περί κήρυξης της απόφασης προσωρινά εκτελεστής και της απαγγελίας προσωπικής κράτησης και ως τέτοια πρέπει να απορριφθούν λόγω του αναγνωριστικού χαρακτήρα της αγωγής. Πρέπει, επομένως, κατά το μέρος που κρίθηκε νόμιμη, η κρινόμενη αγωγή, να ερευνηθεί περαιτέρω, για να κριθεί αν είναι βάσιμη και από ουσιαστική άποψη. II. Με την από 5.7.2010 με αρ. εκθ. κατ. 7121/2010 κύρια παρέμβαση του το ενάγον ΝΠΔΔ με την επωνυμία ΙΔΡΥΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ εκθέτει ότι, στον αναφερόμενο στην αγωγή του τόπο και χρόνο, ο ασφαλισμένος του, Μ. Ε. τραυματίσθηκε θανάσιμα κατά την παράσυρση του από το με αρ. κυκλ…. ΙΧΕ αυτοκίνητο, το οποίο οδηγούσε ο L. V., ιδιοκτησίας του, όταν από υπαιτιότητα του τελευταίου και πλημμελή συμπεριφορά του, το αυτοκίνητο παρέσυρε τον πεζό υπό τις συνθήκες που αναφέρονται στην αγωγή. Ότι με τον πιο πάνω αναφερόμενο Μ. Ε. υπήρχε σχέση ασφάλισης δυνάμει της οποίας κατέβαλε τα αναλυόμενα στην αγωγή ποσά ήτοι για νοσηλεία και έξοδα κηδείας και ότι λόγω της καταβολής αυτής απέκτησε αξίωση κατά του εναγομένου ανερχόμενη στο ποσό των 5.664,51 ευρώ. Επειδή αποκλειστικά υπαίτιος για το ατύχημα ετύγχανε ο εναγόμενος οδηγός του ζημιογόνου οχήματος, το οποίο ήταν ασφαλισμένο για την έναντι τρίτων ευθύνη από πρόκληση ζημιών στην ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία «ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ» η άδεια της οποίας ανακλήθηκε και στη θέση της υπεισήλθε το Επικουρικό Κεφάλαιο, αυτός ευθύνεται για την καταβολή του ανωτέρω ποσού. Ζητεί με απόφαση που θα κηρυχθεί προσωρινά εκτελεστή να υποχρεωθεί ο εναγόμενος να του καταβάλει το ποσό των 5.644,51 ευρώ, με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής μέχρι την εξόφληση, να απαγγελθεί προσωρινή κράτηση σε βάρος του εναγομένου ως μέσο αναγκαστικής εκτέλεσης και να καταδικαστεί στη δικαστική του δαπάνη. Με αυτό το περιεχόμενο και αιτήματα η κύρια παρέμβαση, για το αντικείμενο της οποίας δεν απαιτείται καταβολή δικαστικού ενσήμου, γιατί το ΙΚΑ εξομοιώνεται με το Δημόσιο και απολαμβάνει τα διαδικαστικά του προνόμια (κατ’άρθρο 21 παρ. 9 Ν 1902/1990), αρμόδια και παραδεκτά εισάγεται προς συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου (άρθρα 7, 9,10,14 παρ. 2,22 και 37,218 παρ. 1 ΚΠολΔ), κατά την ειδική διαδικασία των άρθρων 666, 667, 670 έως 681Α ΚΠολΔ Είναι νόμιμη, στηριζόμενη στις διατάξεις των άρθρων 914, 297, 298, 330 εδ. β’, 346, 481 επ., 929 του ΑΚ, 2, 4, 9 και 10 του Ν ΓΩΝ/1911,6 και 10 του Ν 489/1976,79,81,219, 907, 908 παρ. 1 δ’, 1047, 1 76 του ΚΠολΔ, 10 παρ. 5 ΝΔ 4104/1960, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 18 παρ. 1 του Ν 4476/65 και συμπληρώθηκε με το άρθρο 18 του Ν1654/1986. Πρέπει, επομένως, κατά το μέρος που κρίθηκε νόμιμη να εξετασθεί ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα.

III. Με την από 14.12.2010 (αρ. εκθ. κατ. 12491/2010) ανακοίνωση δίκης με προσεπίκληση σε αναγκαστική παρέμβαση ενωμένη με παρεμπίπτουσα αγωγή ο εναγόμενος ασφαλισμένος στο ΙΚΑ στρέφεται κατά του εναγομένου «ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ» και εκθέτει ότι αυτός κατά το χρόνο του περιγραφόμενου στις ανωτέρω αγωγές ατυχήματος δεν ευθύνεται με υπαιτιότητα ούτε παραβίασε όρο στην οικεία σύμβαση ασφάλισης. Ζητεί, όπως το αίτημα της αγωγής με δήλωση του πληρεξουσίου δικηγόρου του που καταχωρήθηκε στα πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του και με τις προτάσεις να αναγνωριστεί ότι το παρεμπιπτόντως εναγόμενο οφείλει να καταβάλει ότι αυτός υποχρεωθεί να καταβάλει στο ΙΚΑ και μέχρι του ποσού των 5644,51 ευρώ με το νόμιμο τόκο από την καταβολή του.

Επίσης ζητεί να κηρυχθεί η απόφαση που θα εκδοθεί προσωρινά εκτελεστή και να καταδικασθεί το εναγόμενο στη δικαστική του δαπάνη.

Με αυτό το περιεχόμενο η ανακοίνωση δίκης με προσεπίκληση σε αναγκαστική παρέμβαση ενωμένη με παρεμπίπτουσα αγωγή αποζημίωσης αρμοδίως και παραδεκτώς εισάγεται για να συζητηθεί ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου το οποίο είναι καθ ύλην και κατά τόπο αρμόδιο κατά την ειδική διαδικασία των διατάξεων άρθρων 666,667,670 έως 676 και 681Α ΚΠολΔ, όμως πρέπει να απορριφθεί ως μη νόμιμη καθώς σύμφωνα με τα αναφερόμενα στη νομική σκέψη της αποφάσεις η αγωγική αξίωση του παρεμπιπτόντως ενάγοντος προσκρούει στη διάταξη του άρθρου 19 παρ. 5 του Ν 489/1976, η οποία παρέχει στο Επικουρικό Κεφάλαιο τη δυνατότητα να προβάλει τον περιορισμό της ευθύνης του όχι μόνο κατά του παθόντος τρίτου και του ΙΚΑ στο οποίο ο παθών είναι ασφαλισμένος αλλά και κατά του υπόχρεου σε αποζημίωση (βλ. ΑΠ 389/2002 ΧρΙΔ 2002,318).

IV. Το εναγόμενο στην υπό στοιχείο I. κύρια αγωγή αποζημίωσης από τροχαίο αυτοκινητικό ατύχημα εξαιτίας του οποίου επήλθε ο θανάσιμος τραυματισμός του πεζού Μ. Ε. Επικουρικό Κεφάλαιο με αυτοτελές δικόγραφο που απευθύνει στο ίδιο Δικαστήριο, ασκεί παρεμπίπτουσα αγωγή εξ αναγωγής κατά του σωματείου με την επωνυμία ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ισχυριζόμενο ότι το τελευταίο υπήρξε αποκλειστικά υπαίτιο άλλως συνυπαίτιο κατά ποσοστό 95% του αναφερομένου αυτοκινητικού ατυχήματος κατά το οποίο τραυματίστηκε θανάσιμα ο πεζός Μ. Ε. και ζητεί μετά τον παραδεκτό με δήλωση της πληρεξούσιας δικηγόρου του στο ακροατήριο που καταχωρήθηκε στο οικείο πρακτικό, περιορισμό του αιτήματος της από καταψηφιστικό σε αναγνωριστικό, να αναγνωρισθεί ότι, σε περίπτωση ήττας του στην ανωτέρω κυρία αγωγή, υποχρεούται το παρεμπιπτόντως εναγόμενο σωματείο, με απόφαση προσωρινά εκτελεστή, να του καταβάλει οποιοδήποτε ποσό μετά των τόκων και της δικαστικής δαπάνης, υποχρεωθούν να καταβάλει στους ενάγοντες της κύριας αγωγής και να καταδικαστεί το παρεμπιπτόντως εναγόμενο στην πληρωμή των δικαστικών του εξόδων. Με αυτό το περιεχόμενο και αιτήματα η παρεμπίπτουσα αυτή (αν)αγωγή, για το αντικείμενο της οποίας, μετά τον ως άνω περιορισμό, δεν απαιτείται η καταβολή δικαστικού ενσήμου, πρέπει πρωτίστως να απορριφθεί ως απαράδεκτη, διότι στρέφεται κατά προσώπου που δεν είναι διάδικοι στην κύρια δίκη αποζημιώσεως, χωρίς προηγουμένως να προσεπικληθεί κατά το άρθρο 89 ΚΠολΔ ως δικονομικός εγγυητής κατά την έννοια του άρθρου 88 ΚΠολΔ, ώστε να διευρυνθούν τα υποκειμενικά όρια της δίκης αυτής και να καταστούν διάδικοι, καθόσον στην κυρία δίκη αποζημιώσεως, διάδικοι με την ιδιότητα των εναγομένων είναι ο οδηγός του ζημιογόνου οχήματος και το Επικουρικό Κεφάλαιο. Ωστόσο το δικαστήριο κρίνει ότι πρέπει να εκτιμηθεί ως αυτοτελής (αν)αγωγή αποζημιώσεως, η οποία αρμοδίως και παραδεκτώς εισάγεται για να συζητηθεί ενώπιον του δικαστηρίου τούτου κατά την ειδική διαδικασία των άρθρων 681Α ΚΠολΔ κατά την οποία εκδικάζεται και η κύρια αγωγή αποζημίωσης για λόγους οικονομίας χρόνου και δαπανών και είναι νόμιμη στηριζόμενη στις προαναφερόμενες στη νομική σκέψη της απόφασης διατάξεις των άρθρων και σε αυτές των άρθρων 346, 926, 927, 914 ΑΚ, 907, 908 παρ. 1 δ’, 176 του ΚΠολΔ. Πρέπει επομένως, να ερευνηθεί ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα.

Από την εκτίμηση της ένορκης κατάθεσης της μάρτυρα απόδειξης που εξετάστηκε στο ακροατήριο του δικαστηρίου τούτου και περιέχεται στα ταυτάριθμα με την απόφαση πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του, την με αριθμό 1099/7.4.2011 ένορκη βεβαίωση της μάρτυρα Ν. Δ. ενώπιον της συμβ/φου Αθηνών Σ. Δ., η οποία ελήφθη νομίμως και εμπροθέσμως μετά από κλήτευση του αντιδίκου, την σχηματισθείσα ποινική δικογραφία στην οποία περιλαμβάνεται η συνταχθείσα έκθεση αυτοψίας, το πρόχειρο σχεδιάγραμμα του τόπου του ατυχήματος, τις ληφθείσες προανακριτικά ένορκες καταθέσεις μαρτύρων, τις φωτογραφίες, η γνησιότητα των οποίων δεν αμφισβητείται, και την εν γένει αποδεικτική διαδικασία αποδεικνύονται κατά την κρίση του Δικαστηρίου τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: την 10.6.2008 και περί ώρα 23:00 ο εναγόμενος L. V. οδηγώντας το με αρ. κυκλ…. ΙΧΕ αυτοκίνητο, ιδιοκτησίας του, κινούνταν επί της οδού Παπανδρέου στο Νέο Φάληρο στη δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας με κατεύθυνση από Νέο Φάληρο προς Πειραιά. Η οδός Παπανδρέου είναι οδός μονής κατευθύνσεως με δύο λωρίδες κυκλοφορίας και πλάτος οδοστρώματος περί τα επτά (7) μέτρα. Στα αριστερά της οδού και κατά μήκος αυτής υπάρχει νησίδα (κηπάριο) με χαμηλά θαμνώδη φυτά. Όσον αφορά τις επικρατούσες συνθήκες ο καιρός ήταν αίθριος, το οδόστρωμα ξηρό, ήταν νύχτα με επαρκή δημοτικό φωτισμό, η δε κυκλοφορία τόσο των οχημάτων όσο και των πεζών ήταν αραιή και η ορατότητα δεν περιοριζόταν. Επίσης στο ύψος της οδού, όπου κινούνταν ο εναγόμενος οδηγός δεν υπάρχει σηματοδότης για τη ρύθμιση της κυκλοφορίας των οχημάτων και των πεζών ούτε διάβαση πεζών. Την ίδια ώρα Μ. Ε. κινούνταν πεζός και χωρίς παπούτσια βρισκόταν δε στο κηπάριο αριστερά της οδού Παπανδρέου, όταν εντελώς αιφνιδιαστικά επιχείρησε να διασχίσει κάθετα το οδόστρωμα από αριστερά προς τα δεξιά σε σχέση με την πορεία του οχήματος του εναγομένου. Ο πεζός διέσχισε την αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας αποφεύγοντας το κινούμενο αριστερά του εναγομένου οδηγού όχημα και ακολούθως συνέχισε να διασχίζει γρήγορα κάθετα το οδόστρωμα και του ρεύματος πορείας του οχήματος του εναγομένου, πριν προλάβει δε να ολοκληρώσει την πορεία του παρασύρθηκε με το εμπρόσθιο μέρος του διερχόμενου οχήματος που χτύπησε με το εμπρόσθιο τμήμα του στο σώμα του πεζού το οποίο κατόπιν προσέκρουσε στον ανεμοθώρακα αυτού στην αριστερή πλευρά της θέσης του συνοδηγού. Ο οδηγός του ζημιογόνου οχήματος αιφνιδιάστηκε από την απροσδόκητη εμφάνιση του πεζού στο οδόστρωμα ωστόσο τροχοπέδησε (βλ. την συνταχθείσα έκθεση αυτοψίας από την οποία προκύπτει ότι τα ίχνη τροχοπέδησης είναι μήκους 1,5 μέτρων) και ακινητοποίησε το όχημα του αλλά δεν μπόρεσε να αποφύγει τον πεζό. Ο τελευταίος μετά την πρόσκρουση στο αυτοκίνητο και τον ανεμοθώρακα εκτινάχθηκε στο άκρο δεξιό του οδοστρώματος τραυματισμένος σοβαρά. Μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο Γενικό Νοσοκομείο Πειραιώς «ΤΖΑΝΝΕΙΟ» και κατόπιν στην κλινική «ΤΙΜΙΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ» όπου και νοσηλεύτηκε λόγω της σοβαρότητας της κατάστασης του τη μονάδα εντατικής θεραπείας και απεβίωσε εξαιτίας των τραυμάτων του από το ατύχημα στις 29.6.2008 (βλ. την με αρ. πρωτ. …/…4/…2008 έκθεση νεκροψίας νεκροτομής της ιατροδικαστή Δ. Τ. που προσκομίζεται με επίκληση).

Επίσης αποδείχθηκε ότι ο θανών ήταν ψυχικά ασθενής και νοσηλευόταν από το έτος 1964 στο Ψυχιατρείο… μέχρι το έτος 2003 πάσχων από ανοική κατάσταση εκ ψυχώσεως (βλ. την από … βεβαίωση του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου … που υπογράφει ο Δ/ντής του) δεν είχε δε τεθεί δε δικαστική συμπαράσταση. Όταν εξήλθε από το Ψυχιατρείο διέμενε σε οικοτροφείο του σωματείου με την επωνυμία Εταιρία Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας, αρχικά στην Καλλιθέα και κατόπιν στην Καστέλλα επί της οδού … στα πλαίσια του προγράμματος αποασυλοποίησης και ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης ΨΥΧΑΡΓΩ II. Στα πλαίσια αυτού του προγράμματος το εν λόγω σωματείο έχει σκοπό την ίδρυση και λειτουργία μονάδων ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης δηλαδή προστατευόμενων διαμερισμάτων ημιαυτόνομης διαβίωσης πρώην ψυχασθενών που νοσηλεύονταν σε ψυχιατρικά ιδρύματα. Το εναγόμενο σωματείο έχει ιδρύσει σήμερα 6 οικοτροφεία ανά την χώρα και 17 προστατευόμενα διαμερίσματα τα οποία λειτουργούν από τις βασικές αρχές της ελληνικής νομοθεσίας (άρθρα 1 παρ. 2 και 9 παρ. 2 του Ν 2716/1999) και την Συναινετική Διακήρυξη για την ψυχοκοινωνική αποκατάσταση του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας και της Παγκόσμιας Εταιρίας Ψυχοκοινωνικής Αποκατάστασης (Α3α/οικ.876/16.5.2000 ΥΑ ΦΕΚ Β’ 661/23.5.2000). Πρόκειται δηλαδή για οικοτροφεία με ανοικτές θύρες όπου οι ασθενείς διαμένουν και τυγχάνουν φροντίδας χωρίς κάγκελα και χωρίς φύλακα με συνθήκες που προσομοιάζουν σε οικία ένα στάδιο πριν τα προστατευόμενα διαμερίσματα ημιαυτόνομης διαβίωσης και χρηματοδοτούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό. Να σημειωθεί επίσης ότι στα οικοτροφεία αυτά φιλοξενούνται άτομα με τη θέληση τους και δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις περί ακούσιας νοσηλείας.

Όσον αφορά την ψυχοκοινωνική του αποκατάσταση και εκπαίδευση του θανόντος λεκτέα τα ακόλουθα: Λόγω της επί σαράντα έτη παραμονής του σε περιβάλλον ασύλου είχε χάσει πολλές από τις κοινωνικές και ατομικές του δεξιότητες και στα πλαίσια της εκπαίδευσης του και του εφικτού οι ειδικοί του έμαθαν πολλά πράγματα του παρείχαν δε συμβουλές και οδηγίες να μην φεύγει μόνος του και του επισημαίνονταν οι κίνδυνοι ως προς την κυκλοφορία στους δρόμους, επίσης συνοδευόταν πάντα από στις εξόδους του από κάποιον θεραπευτή για στήριξη εκπαίδευση και συντροφιά. Ωστόσο ο θανών, είχε διαφύγει και άλλες δύο φορές στο παρελθόν και είχε τάσεις φυγής γεγονός γνωστό στους θεραπευτές του. Κατά τον ένδικο χρόνο του ατυχήματος είχε και πάλι φύγει κρυφά από το ανωτέρω οικοτροφείο αφού δεν υπήρχε φύλακας ούτε επαρκές προσωπικό για όλους τους ασθενείς, καθώς ο ένας εκ των δύο θεραπευτών που είχαν βάρδια συνόδευσε τους μισούς ασθενείς σε έξοδο και στο οικοτροφείο παρέμεινε μία’θεραπεύτρια η …, προσφέρθηκε δε οικειοθελώς μία ακόμα θεραπεύτρια, η … να παραμείνει πέραν της βάρδια της για να βοηθήσει, κατά την απογευματινή βάρδια. Ο θανών μετά το βραδινό φαγητό και πριν την κατάκλιση κατάφερε να διαφύγει της προσοχής του προσωπικού, που ήταν απασχολημένο με άλλους ασθενείς και να βγει από το οικοτροφείο, περιπλανιόταν δε επί ώρες και σε απόσταση λίγων χιλιομέτρων από το οικοτροφείο χωρίς παπούτσια και με βρώμικα ρούχα.

Από όλα τα πραγματικά περιστατικά που αποδείχθηκαν προέκυψε ότι το ένδικο ατύχημα και ο θανάσιμος τραυματισμός του πεζού οφείλεται σε αποκλειστική υπαιτιότητα του τρίτου σωματείου με την επωνυμία «Εταιρία Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας», διότι ενώ ήταν επιφορτισμένο με την φροντίδα και εποπτεία του Μ. Ε., ο οποίος είχε χάσει τις κοινωνικές και ατομικές του δεξιότητες, και είχε αναλάβει την εκπαίδευση του και επιπλέον ενώ γνώριζε ότι ο ασθενής είχε τάσεις φυγής είχε δε διαφύγει στο παρελθόν δύο φορές από το ψυχιατρείο, πάντα δε κατά τις εξόδους του συνοδευόταν από θεραπευτή, εντούτοις δεν επέδειξε την απαραίτητη επιμέλεια και προσοχή και δεν ασκούσε τη δέουσα εποπτεία με αποτέλεσμα αυτός να διαφύγει της προσοχής των θεραπευτών που εκτελούσαν απογευματινή βάρδια την ημέρα το ατυχήματος και να περιπλανιέται στους δρόμους σε μεγάλη απόσταση από το οικοτροφείο. Αντίθετα ο οδηγός του ζημιογόνου οχήματος δεν βαρύνεται με υπαιτιότητα γιατί οδηγούσε με κανονική ταχύτητα, λαμβανομένου υπόψη του ότι στο οδόστρωμα τα ίχνη τροχοπέδησης ήταν μόλις 1,5 μ., δεν μπορούσε όμως να αποφύγει το ατύχημα καθώς ο πεζός εμφανίστηκε αιφνιδιαστικά μπροστά του και στην προσπάθεια του να φτάσει γρήγορα στο απέναντι πεζοδρόμιο παρεμβλήθηκε ξαφνικά και σε απρόβλεπτα από ελάχιστη απόσταση στην πορεία του οχήματος του, γενομένης δεκτής ως ουσιαστικά βάσιμου του παραδεκτά και νόμιμα προτεινόμενου ισχυρισμού περί απαλλαγής από την ευθύνη του λόγω αποκλειστικής υπαιτιότητας τρίτου προσώπου. Επομένως πρέπει να απορριφθεί η από κύρια αγωγή αποζημίωσης ως ουσιαστικά αβάσιμη και να καταδικαστούν οι ενάγοντες στην καταβολή των δικαστικών εξόδων των εναγομένων λόγω της ήττας τους κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό. Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη και η κύρια παρέμβαση του ΙΚΑ και να καταδικαστεί το κυρίως παρεμβαίνων στα δικαστικά έξοδα των καθών η κύρια παρέμβαση λόγω της ήττας του (άρθρο 176 ΚΠολΔ) κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό της απόφασης. Ομοίως πρέπει να καταδικαστεί ο παρεμπιπτόντως ενάγων της από 14.12.2010 (αρ. εκθ. κατ. …/2010) αγωγής στα δικαστικά έξοδα του παρεμπιπτόντως εναγομένου λόγω της ήττας του (άρθρο 176 ΚΠολΔ). Ως προς την από 25.1 1.2010 (αρ. εκθ. κατ. …/2010) αυτοτελή (αν) αγωγή του Επικουρικού Κεφαλαίου πρέπει αυτή να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη μετά την απόρριψη της κύριας αγωγής ως ουσιαστικά αβάσιμης. Τα δικαστικά έξοδα του εναγομένου πρέπει να επιδικαστούν σε βάρος του ενάγοντος λόγω της ήττας του (άρθρο 176 ΚΠολΔ) κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό της απόφασης.

Για τους λόγους αυτούς

Συνεκδικάζει τις από 27.4.2010 κύρια αγωγή …, 5.7.2010 … κύρια παρέμβαση, 25.1 1.2010 … αγωγή εξ αναγωγής και 14.12.2010 … παρεμπίπτουσα αγωγή αντιμωλία των διαδίκων.

Απορρίπτει την από 27.4.2010 αγωγή.

Καταδικάζει τους ενάγοντες στην καταβολή των δικαστικών εξόδων των εναγομένων τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των 350,00 ευρώ για τον καθένα.

Απορρίπτει την από 5.7.2010 (αρ. εκθ. κατ. …/2010) κύρια παρέμβαση.

Καταδικάζει το κυρίως παρεμβαίνον στα δικαστικά έξοδα του καθού τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των διακοσίων ευρώ (200,00).

Απορρίπτει την από 14.12.2010 (αρ. εκθ. κατ. …/2010) παρεμπίπτουσα αγωγή.

Καταδικάζει τον ενάγοντα στα δικαστικά έξοδα του παρεμπιπτόντως εναγομένου τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των διακοσίων ευρώ (200,00).

Απορρίπτει την από 25.11.2010 (αρ. εκθ. κατ. 11736/2010 (αν)αγωγή.

Καταδικάζει το ενάγον στα δικαστικά έξοδα του εναγομένου τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των πεντακοσίων σαράντα ευρώ (540,00).

Share This Post

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Captcha * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.